Tuesday, November 8, 2016

ပညာေရး ဘာေၾကာင့္ အေရးႀကီးသလဲ

ပညာေရး ဘာေၾကာင့္ အေရးႀကီးသလဲ
\\ ၿငိမ္းခ်မ္းေအး \\
 
Tuesday, November 8, 2016
က်ေနာ္တို႔ တိုင္းျပည္မွာ အုပ္စိုးခဲ့သမွ် အစိုးရ အဆက္ဆက္ အရင္ေခတ္ စနစ္ အဆက္ဆက္မွာလည္း ပညာေရးကို အားေပးတယ္ ဆိုၾကပါတယ္။ နဝတ/ နအဖ တပ္မေတာ္ အစိုးရ လက္ထက္မွာဆိုရင္ “ပညာေရးျဖင့္ ေခတ္မီဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္ေသာ ႏိုင္ငံေတာ္သစ္ႀကီး တည္ေဆာက္အံ့” ေတာင္ ဆိုခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒါေပမ့ဲ လက္ေတြ႕ အေျခအေနကေတာ့ အားလံုး သိတဲ့အတိုင္းပါပဲ။ သူသူကိုယ္ကိုယ္ ျဖတ္သန္းခဲ့ရ၊ ျဖတ္သန္းေနရဆဲ ေခတ္ ဆိုး စနစ္ဆိုး ဒဏ္ရာအနာကို မွတ္မွတ္သားသားေလး ျဖစ္ေအာင္ ႏိုင္ငံ တကာ အဖြဲ႕အစည္းေတြက အညႊန္းကိန္းေတြနဲ႔ ေလ့လာၾကည့္ရေအာင္ပါ။ အနာႀကီး တျပျပနဲ႔လို႔ ဆိုခ်င္လည္း ဆိုႏိုင္ပါတယ္။
ကုလသမဂၢ ႏိုင္ငံတကာ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး အစီအစဥ္ (UNDP) က ထုတ္ျပန္တဲ့ ၂၀၁၅ လူသားဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အစီရင္ခံစာပါ ညႊန္းကိန္းအရဆိုရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံက ကုလ အသိအမွတ္ျပဳ ကမၻာ့ႏိုင္ငံ ၁၈၈ ႏိုင္ငံထဲမွာ ၀.၅၃၆ တန္ဖိုးနဲ႔ အဆင့္ ၁၄၈ ခ်ိတ္ပါတယ္။ လူသားဖြံ႔ၿဖိဳးမႈ ညႊန္းကိန္းေတြက အဓိက အခ်က္ႀကီး သုံးခ်က္ကို အေျခခံ တြက္ခ်က္ပါတယ္။ အသက္ရွည္ႏႈန္းကို အေျခခံတဲ့ က်န္းမာ သက္ရွည္ ေနထိုင္ႏိုင္ခြင့္၊ အရြယ္ေရာက္တဲ့ လူဦးေရရဲ႕ ေက်ာင္းေနတဲ့ႏွစ္ ပ်မ္းမွ် အေရအတြက္ကို အေျခခံတဲ့ ပညာဗဟုသုတ ရွာေဖြႏိုင္ခြင့္နဲ႔ စုစုေပါင္း ျပည္တြင္းဝင္ေငြကို အေျခခံတြက္ခ်က္တဲ့ ေကာင္းမြန္တဲ့ လူေနမႈ အဆင့္အတန္း ခံစားႏိုင္ခြင့္ သုံးခ်က္ကို အေျခခံပါတယ္။
မဆလေခတ္ ၁၉၈၀ ခုႏွစ္ကေနျပန္ ၿခံဳၾကည့္ရင္ေတာ့ ဒီညႊန္းကိန္း ၀.၅၃၆ (အဆင့္ ၁၄၈) က တိုးတက္လာျခင္းပါလို႔ အဆိုပါ အစီရင္ခံစာက ဆိုပါတယ္။ ဒါေပမ့ဲ ဒါဟာ ေဒသတြင္းက အျခားဆင္းရဲတဲ့ (မဖြံ႕ၿဖိဳးေသးတဲ့) လာအို (ညြန္းကိန္း ၀.၅၇၅ ၊ အဆင့္ ၁၄၁) ၊ ကေမၻာဒီးယားႏိုင္ငံ (၀.၅၅၅ ၊ အဆင့္ ၁၄၃) ေတြနဲ႔ ယွဥ္ရင္ေတာင္ ေအာက္ေရာက္ေနေသးတာကို သတိခ်ပ္ေစခ်င္ပါတယ္။
ဘဝမ်က္ျမင္အသိနဲ႔ ၾကည့္ရင္လည္း ႏိုင္ငံမွာ လူသားအရင္းအျမစ္ အရည္အေသြး၊ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈနဲ႔ လူသားဂုဏ္အင္နဲ႔ ေလ်ာ္ညီစြာ သိကၡာရွိရွိ လူသားတစ္ေယာက္လို ပီပီျပင္ျပင္ ေနႏိုင္မႈ၊ ေမြးရာပါ ရပိုင္ခြင့္ေတြ ျပည့္စံုမႈ အင္မတန္ နိမ့္က်ေနတာကိုလည္း အားလံုး သိရွိႏိုင္ပါတယ္။
ဒီျပသ၁နာ ကို ေျဖရွင္းဖို႔ရာ အေျခခံ အုတ္ျမစ္ျဖစ္တဲ့ ႏိုင္ငံေရး ျပသ၁နာ၊ စနစ္ျပသ၁နာကို မ်က္ေမွာက္ျပဳရပါမယ္။ တပါတည္းနဲ႔လည္း လူသားဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအတြက္ အင္မတန္ အေရးပါတဲ့၊ ေဒါက္တိုင္တစ္ခုလည္း ျဖစ္တဲ့ ပညာေရးကိုလည္း ေဇာင္းေပးရပါမယ္။ အထက္မွာ ဆိုခဲ့တဲ့ လူသားဖြံ႕ၿဖိဳးေရးညႊန္းကိန္းပါ အေျခခံ အခ်က္ သုံးခုစလံုးဟာ ပညာေရး ပါမွသာ ျပည့္စံုမွာ ျဖစ္လို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ က်န္းမာ၊ ခ်မ္းသာ၊ သက္ရွည္ ဗဟုသုတ ျပည့္စံုတဲ့ လူတမ္းေစ့ ဘဝေနထိုင္ႏိုင္ေရးအတြက္က ပညာေရးမွအပ အျခား အားကိုးရာမရွိပါ။
၂၀၁၁ ေနာက္ပိုင္း အရပ္သား အစိုးရလို ေျပာၾကတဲ့ ေခတ္စနစ္ လြန္ခဲ့တဲ့ ငါးႏွစ္ (၂၀၁၀/၂၀၁၁-၂၀၁၆ ဧၿပီ မတိုင္မီ) တိုင္းျပည္ရဲ႕ ပညာေရးနဲ႔ က်န္းမာေရးက႑ အသံုးစရိတ္ေတြဟာ (အရင္ စစ္တပ္လံုးလံုး အုပ္ခ်ဳပ္စဥ္ ေခတ္မ်ားနဲ႔ယွဥ္ရင္) မ်ားျပားလာခဲ့ၿပီး ထိုက္သင့္တဲ့ အေကာင္း အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈေတြ ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမ့ဲ ဒီ စရိတ္ဟာလည္း ကာကြယ္ေရး စစ္စရိတ္ေတြနဲ႔ယွဥ္ရင္ နည္းေနပါေသးတယ္။ ဒါေတာင္ တရားဝင္ စစ္အသံုးစရိတ္က ၂၀၁၁-၂၀၁၂ ဘ႑ႏွစ္မွာ စုစုေပါင္းရဲ႕ ၁၉.၂ ရာခိုင္ႏႈန္း သံုးေနရာကေန ၂၀၁၄-၂၀၁၅ ခုႏွစ္ အေရာက္မွာ ၁၂ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ေလွ်ာ့ခ်လာတာပါ။
အခု အရပ္သား အမ်ားစုလို႔ ဆိုၾကတဲ့ ဒီမိုကေရစီ ပါတီအစိုးရေခတ္ သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္ လက္ထက္မွာေတာ့ အစိုးရ ဘ႑ာေရး အသံုးစရိတ္ေတြကို ပညာေရး၊ က်န္းမာေရးနဲ႔ လူမႈဖူလံုေရး က႑ေတြမွာ ပိုသံုးဖို႔ ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇြန္လတုန္းက သမၼတ ကိုယ္တိုင္က ဦးေဆာင္ ေတာင္းဆိုခဲ့ပါတယ္။ အစိုးရသစ္ဟာ လက္ရွိအခ်ိန္ထိ ၿပီးခဲ့တဲ့ အစိုးရေခတ္ လႊတ္ေတာ္က ဆြဲခဲ့တဲ့ ဘ႑ာေရးျပ႒ာန္းခ်က္ အတိုင္းပဲ သြားေနရေသးတဲ့ အခက္အခဲရွိေန လို႔ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္မွာ ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇူလိုင္လက အသံုးစရိတ္ ျပန္လည္ သတ္မွတ္ေရး လုပ္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒါေပမ့ဲ မိုဘိုင္းဖုန္း ေငြျဖည့္ရာက ရတဲ့ အခြန္ေတြကို ပညာေရးအတြက္ သီးသန္႔ သံုးမယ္ဆိုတဲ့ ထပ္ေဆာင္း ျဖည့္စြက္ ျပင္ဆင္မႈပဲ သတ္မွတ္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။
လက္ရွိ ဘ႑ာေရးအသံုးစရိတ္ ခြဲေဝမႈအရ ပညာေရးက႑အတြက္ က်ပ္ ၁,၅၀၁ ကုေဋ (စုစုေပါင္း သံုးစြဲမႈ ရဲ႕ ၇.၀၃ ရာခိုင္ႏႈန္း) ရွိပါတယ္။ မႏွစ္က စရိတ္ ကုေဋ က်ပ္ ၁, ၄၅၉ (၆.၇၉ ရာခိုင္ႏႈန္း) ထက္ေတာ့ တိုးတက္လာပါတယ္။ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ေက်ာင္းဖြင့္ရာသီမွာ ဆင္းရဲခ်မ္းသာ အားလံုးတန္းတူ ပညာသင္ခြင့္ရဖို႔အတြက္ အမွန္တကယ္ ေငြေၾကး ကုန္က်မႈမရွိတဲ့ အခမဲ့ အေျခခံပညာေရး စနစ္ကို (အရင္ေခတ္ေတြနဲ႔ ယွဥ္ရင္) ပိုမို ေကာင္းမြန္မွန္ကန္ စနစ္က်စြာ လက္ေတြ႕ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ႏိုင္ခဲ့ တာကို သတိျပဳ မိပါတယ္။ အခု အစိုးရသစ္လက္ထက္ ရက္ေပါင္း ၂၀၀ ေက်ာ္အတြင္းမွာ ဗဟုိခ်ဳပ္ကို္င္မႈ ေလွ်ာ့ခ်ၿပီး အမွီအခိုကင္း ရပ္တည္ႏိုင္တဲ့ တကၠသိုလ္နဲ႔ ေက်ာင္း ပညာေရးစနစ္ကို အာမခံတဲ့ ပညာေရးဥပေဒနဲ႔ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းေတြ အေခ်ာသတ္ ျပင္ဆင္ အေကာင္အထည္ မေဖာ္ႏိုင္ေသးတဲ့ အားနည္းခ်က္ေတြ ရွိေနေပမယ့္ သက္ေမြး ပညာေရး၊ ေက်ာင္းျပင္ပ ပညာေရး ေဆြးေႏြးပြဲေတြ အပါအဝင္ အေထြေထြ ပညာေရးျမွင့္တင္မႈ အစီအစဥ္ေတြ ေဖာ္ေဆာင္လာတာလည္း အေကာင္းအျဖစ္ ျမင္ရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေရရွည္ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို ဦးတည္ေစတဲ့ ပညာေရးက႑ကို အေလးမေပးလို႔ မျဖစ္ေလာက္ေအာင္ တိုင္းျပည္ရဲ႕ ပကတိ အေျခအေနက အလြန္အမင္း နိမ့္က်ေနၿပီဆိုတာကို လက္ရွိ အစိုးရအဖြဲ႕ တာဝန္ရွိသူမ်ား အေျခခံက်က် နားလည္တယ္ဆိုတာ ယံုၾကည္ပါတယ္။
ကုစားရမယ့္ အနာေတြကို စာရင္းနဲ႔ ျပန္ဖြဲ႕ရရင္ အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္က ထုတ္ျပန္တဲ့ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္အတြက္ ျမန္မာျပည္ဆိုင္ရာ စာရင္းဇယားမွာ တိုင္းျပည္ရဲ႕ လူ ေလးေယာက္မွာ တစ္ေယာက္ (၂၅.၆ ရာခိုင္ႏႈန္း) ဟာ ဆင္းရဲမြဲေတမႈ မ်ဥ္းေအာက္ သတ္မွတ္ႏိုင္တဲ့ ဝင္ေငြနဲ႔ ရပ္တည္ေနရတယ္ ဆိုပါတယ္။ ဒါဟာ ေဒသတြင္းမွာ ဆင္းရဲမႈ အျမင့္မားဆံုးပါ။ တိုင္းျပည္ရဲ႕ ၇၀ ရာခိုင္းႏႈန္းေက်ာ္ လူဦးေရ ေနထိုင္ေနတဲ့ ေက်းလက္ေဒသေတြမွာဆိုရင္ ဆင္းရဲမႈႏႈန္းက ႏွစ္ဆ ျမင့္တက္ႏိုင္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာ ကေလးတစ္ေထာင္မွာ အေယာက္ ေလးဆယ္ဟာ သူတို႔ရဲ႕ တစ္ႏွစ္ျပည့္ ေမြးေန႔ မတိုင္ခင္ အသက္ဆံုးရႈံးရတယ္ လို႔လည္း စာရင္းက ေထာက္ျပပါတယ္။
ဒီအေနအထားက ရုန္းထြက္ႏိုင္ဖို႔ရာ တိုင္းျပည္မွာ ပညာေရးကို အင္ျပည့္အားျပည့္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမွသာ ျဖစ္ပါမယ္။ ဘာေၾကာင့္ပါလဲ။ ကုလသမဂၢနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာက သုေတသန ေတြ႕ရွိေတြကို အေျခခံၿပီး အေၾကာင္းျပခ်က္ သုံးခ်က္ ကို အက်ဥ္းခ်ံဳး တင္ျပပါမယ္။
၁) ပညာေရးက အသက္ေတြကို ကယ္တင္ႏိုင္
ဆူႀကံဳနိမ့္ျမင့္ က်ား + မ အားလံုး တန္းတူ ပါဝင္ႏိုင္တဲ့ ပညာေရး စနစ္သာ တိုင္းျပည္မွာ တည္ေဆာက္ႏိုင္ခဲ့ရင္ လူမႈ အသိုက္အဝန္းမွာ အမ်ိဳးသမီး ႀကီး/ငယ္မ်ားရဲ႕ စြမ္းေဆာင္ရည္နဲ႔ လုပ္ပိုင္ခြင့္ေတြ ျမင့္တက္လာပါမယ္။ အက်ိဳးဆက္ အျဖစ္ မိသားစု စီးပြားေရးနဲ႔ ဝင္ေငြ တိုးတက္လာပါမယ္။ ပညာေရး ျမင့္လာျခင္းနဲ႔ အတူ မိခင္ေတြရဲ႕ က်န္းမာေရးအသိ ဗဟုသုတနဲ႔ စဥ္းစားဆင္ျခင္ႏိုင္စြမ္းလည္း တိုးလာၿပီး က်န္းမာ သန္စြမ္း ေဘးကင္း လံုၿခံဳ ေနထိုင္အသက္ရွင္ႏိုင္တဲ့ မိသားစု လူမႈဘဝေတြကို ပိုမို ဖန္တီးလာႏိုင္ပါမယ္။ တပါတည္း မီးဖြားစဥ္ မိခင္နဲ႔ ကေလး ေသဆံုးမႈ၊ အသက္ ငါးႏွစ္ေအာက္ ကေလး ေသဆံုးမႈႏႈန္း ေတြလည္း ေလ်ာ့က် လာပါမယ္။
ကမၻာ့ဘဏ္က ထုတ္ျပန္ခဲ့ဖူးတဲ့ စစ္တမ္းတခ်ိဳ႕ အရဆိုရင္ ပညာတတ္တဲ့ မိခင္က ေမြးတဲ့ ကေလးငယ္ရဲ႕ အသက္ ငါးႏွစ္အထိ အသက္ရွင္ႏိုင္မႈ အခြင့္ဟာ ပညာမတတ္တဲ့ မိခင္ကေမြးတဲ့ ကေလးထက္ ႏွစ္ဆရွိတယ္ ဆိုပါတယ္။ ပညာတတ္တဲ့ မိခင္ဟာ (လူမႈ-စီးပြား နိမ့္ပါးေနပါေစဦး) သူ႔ကေလးကို ကာကြယ္ေဆးထိုးဖို႔ရာ ေက်ာင္းမေနဖူးတဲ့ မိခင္နဲ႔ ယွဥ္ရင္ ၅၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ပိုတယ္လို႔လည္း ေလ့လာမႈေတြက ေထာက္ျပပါတယ္။ ကေလးငယ္မ်ား အာဟာရ ျပည့္မီေရး၊ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ျပည့္မီေရးနဲ႔ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ မွန္ကန္ေရးအတြက္လည္း စာသင္ဖူးတဲ့ မိခင္ေတြက ပိုဂရုစိုက္ တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ပညာတတ္ မိခင္ေတြဟာ HIV/AIDS လို ကူးစက္တတ္တဲ့ ေရာဂါေတြအတြက္လည္း မွန္ကန္တဲ့ ဗဟုသုတ အသိကို ရွာေဖြႏိုင္ၾကတယ္ ဆိုပါတယ္။ ေက်ာင္းမွာ စာ ေျခာက္ႏွစ္နဲ႔အထက္ သင္ဖူးတဲ့ မိခင္ေတြဟာ မသင္ဖူးတဲ့တဲ့ မိခင္ေတြထက္ ပိုၿပီး ကေလးသူငယ္ ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္နည္း၊ လံုၿခံဳစိတ္ခ်တဲ့ မီးဖြားနည္း စတဲ့ က်န္းမာေရး ပညာအသိေတြကို ရွာမွီးလိုၾကၿပီး မိခင္နဲ႔ကေလး ေသဆံုးမႈ၊ ဖ်ားနာမႈေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္တယ္လို႔ သုေတသန ရလဒ္ေတြ အရ သိရပါတယ္။
၂) ပညာေရးက ဘဝေတြကို ကယ္တင္ႏိုင္
ပညာေရးဟာ စီးပြားေရးတိုးတက္မႈ အတြက္ ေရတိုမွာေရာ ေရရွည္မွာပါ မျဖစ္မေန ႀကိဳတင္ ျဖည့္ဆည္းထားရမယ့္ အေျခခံ လိုအပ္ခ်က္ လည္း ျဖစ္ပါတယ္။ စက္မႈေခတ္ကုိ ေက်ာ္လြန္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္တဲ့ သတင္း အခ်က္အလက္ နည္းပညာနဲ႔ ဆန္းသစ္မႈ အေတြးအေခၚသာ အခရာျဖစ္တဲ့ ေခတ္သစ္ကမၻာမွာ ပညာမရွိဘဲ စီးပြားရွာလို႔ မရေတာ့ပါဘူး။ စိုက္ပ်ိဳးေရးကို အေျခခံတဲ့ တိုင္းျပည္ ျဖစ္ေစဦး ပညာအရင္းအႏွီး၊ နည္းပညာ ျမွဳပ္ႏွံမႈ မထည့္ဝင္ဘဲ တိုးတက္မႈ လမ္းေၾကာင္းကို မွန္မွန္ကန္ကန္ ေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္မွာ မဟုတ္ပါ။
Plan International ႏိုင္ငံတကာ စီမံကိန္း အဖြဲ႕အစည္း ရဲ႕ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္က ျပဳလုပ္တဲ့ ေလ့လာမႈ တစ္ခုအရ ဆိုရင္ အမ်ိဳးသမီးငယ္ေတြ ကို ေယာက္်ားေလးမ်ားနဲ႔ တန္းတူ ညီမွ်တဲ့ ပညာေရး အခြင့္အေရး မေပးျခင္းေၾကာင့္ ဖြံ႔ၿဖိဳးဆဲ တိုင္းျပည္ေတြဟာ ႏွစ္စဥ္ ေဒၚလာ ၉၂ ကုေဋ ဆံုးရႈံးနစ္နာ ေနရတယ္လို႔ ေထာက္ျပပါတယ္။ ႏိုင္ငံတကာ ေငြေၾကး အဖြဲနဲ႔ ကမၻာလံုးဆိုင္ရာ ပညာေရး လံႈ႕ေဆာ္မႈ အဖြဲ႕တို႔ရဲ႕ အဆိုအရ ဆိုရင္ လူတစ္ဦတစ္ေယာက္ရဲ႕ ဝင္ေငြဟာ သူ ေက်ာင္းေနဖူးတဲ့ ႏွစ္ တစ္ႏွစ္ခ်င္းကိုလိုက္ၿပီး ၁၀ ရာခိုင္းႏႈန္း စီ တိုးသြားႏိုင္တယ္ ဆိုပါတယ္။ အဆင့္ျမင့္ ေကာင္းမြန္တဲ့ ပညာေရး စနစ္ကေန တိုင္းျပည္ရဲ႕ စုစုေပါင္း ျပည္တြင္း ထုတ္လုပ္ႏိုင္မႈစြမ္းကိုလည္း ျမွင့္တင္ေပးႏိုင္ တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ကမၻာ့ဘဏ္ရဲ႕ ထိပ္သီးေဘာဂေဗဒ ပညာရွင္ တစ္ဦးလည္း ျဖစ္၊ အေမရိကန္သမၼတ အိုဘာမားရဲ႕ စီးပြားေရး အတိုင္ပင္ခံ တစ္ဦးလည္း ျဖစ္တဲ့ ေလာရင့္စ္ဆမ္မားစ္ရဲ႕ အဆိုအရဆိုရင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲ တိုင္းျပည္ေတြမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြကို ပညာသင္ယူခြင့္ အျပည့္ ေပးျခင္း အစီအစဥ္ထက္ ပိုေကာင္းတဲ့ တိုင္းျပည္ ေရရွည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး စီမံကိန္း ဆိုတာ မရွိပါဘူးတဲ့။
၃) ပညာေရးက ဒီမိုကေရစီနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ေပးႏိုင္
ဒီမိုကေရစီစနစ္ အေျခခံခိုင္မာ ေရရွည္ တည္တံ့ခိုင္ၿမဲေရးနဲ႔ လူ႔အဖြဲ႕အစည္း အတြင္း ပဋိပကၡနဲ႔ စစ္ပြဲေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္ေစေရး အတြက္လည္း ပညာေရးဟာ အုတ္ျမစ္တစ္ခု ျဖစ္တယ္ ဆိုၿပီးလည္း ႏိုင္ငံတကာက အၾကမ္းဖက္မႈ၊ စစ္ပြဲနဲ႔ ပဋိပကၡ အထူးျပဳ စစ္တမ္းေတြက ဆိုပါတယ္။ ကေလးသူငယ္မ်ား ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ေရး ႏိုင္ငံတကာ အဖြဲ႕တစ္ခုျဖစ္တဲ့ Save the Children အဖြဲ႕ရဲ႕ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ အစီရင္ခံစာ တစ္ခုအရဆိုရင္ အမ်ိဳးသားမ်ား အၾကမ္းဖက္မႈမွာ ပါဝင္ႏိုင္မႈဟာ ေက်ာင္းေနတဲ့ ႏွစ္ အနည္းအမ်ား အေပၚမူတည္ၿပီး ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္း အထိ သိသာ ထင္ရွားစြာ ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္တယ္ ဆိုပါတယ္။
ပညာေရးကေန လူအခ်င္းခ်င္း အျပန္အလွန္ ေလးစားမႈ၊ လူ႔ ရဲ႕ ေမြးရာပါ ရပိုင္ခြင့္နဲ႔ ဂုဏ္သိကၡာရွိမႈကို က်ား-မ၊ အသားအေရာင္၊ လူမ်ိဳး၊ ဘာသာ၊ ကိုယ့္အဂၤါ မခြဲ အသိအမွတ္ျပဳ ေလးစား တန္ဖိုးထားတတ္မႈ၊ မတူကြဲ ျပားျခားနားတဲ့ ယဥ္ေက်းမႈ ဓေလ့ ထံုးစံေတြကို နားလည္ လက္ခံတတ္မႈ၊ လူမႈ-စီးပြား တရားမွ်တမႈကို ေရွးရႈလိုမႈနဲ႔ သဘာဝပတ္ဝန္း က်င္ သတၱ ရုကၡ ေလာကကို ခ်စ္ျမတ္ႏိုးတတ္မႈကို ေပးစြမ္းႏိုင္ပါတယ္။ ပညာေရးဟာ ဘာသာေရး၊ လူမ်ိဳးေရး အစြန္းေရာက္မႈ၊ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ကိုလည္း ကာကြယ္ေပးႏိုင္စြမ္းပါတယ္။ ႏိုင္ငံမွာ ကိုယ္ပိုင္ ေတြးေခၚ ေျမာ္ျမင္ႏိုင္စြမ္းတဲ့ ပညာတတ္လူဦးေရ မ်ားလာေလ အစြန္းေရာက္ အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားရဲ႕ စည္းရံုးသိမ္းသြင္းႏိုင္မႈနဲ႔ ထိေရာက္မႈက က်ဆင္းလာေလ ျဖစ္လာမွာပါပဲ။ ဒါေၾကာင့္ ပညာေရးကို ဦးစားေပး ေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖင့္ တိုင္းျပည္မွာ မရွိမျဖစ္ တည္ေဆာက္ဖို႔ လိုေနတဲ့ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္လည္း ကၽြဲကူးေရပါ အက်ိဳး ျဖစ္ထြန္းေစပါတယ္။
ေဆာင္းပါးကို နိဂံုးခ်ဳပ္ရရင္ ကိန္းဂဏန္းေတြကေရာ၊ မ်က္ျမင္ လူမႈဘဝကပါ တိုင္းျပည္ရဲ႕ လူမႈ၊ စီးပြား၊ က်န္းမာ ပညာ အဘက္ဘက္ ခၽြတ္ၿခံဳက်ေန မႈကို ျပေနပါတယ္။ ဒါေတြကို ကုစားဖို႔ရာ ပညာေရးရဲ႕ အသံုးဝင္၊ အသံုးတည့္ မႈ မရွိမျဖစ္ “Essential” အေနအထားကိုလည္း ေဆာင္းပါးမွာ တင္ျပခဲ့တဲ့အတိုင္း သိႏိုင္ပါတယ္။ အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (NLD) အာဏာမရခင္ ပညာေရး ကြန္ရက္ေထာင္ကာ ပညာေရး ရန္ပံုေငြ ဂီတပြဲေတြ က်င္းပစဥ္အခါက ျပည္သူ႔အခ်စ္ေတာ္ ေရာ့ခ္ကာႀကီး ေလးျဖဴ ပါဝင္သီဆိုရင္း ေျပာခဲ့သလို “ပညာေရး အေရးႀကီးတယ္” စကားအတိုင္းပဲ လက္ရွိမွာ အာဏာနဲ႔ လုပ္ပိုင္ခြင့္ေတြ ရလာၿပီ ျဖစ္တဲ့ NLD ဦးေဆာင္တဲ့ အစိုးရနဲ႔ လႊတ္ေတာ္ဟာ ပညာေရးက႑ကို အာရံုစိုက္ ျမွင့္တင္ရင္း တိုင္းျပည္ကိုလည္း ဓားမေနာက္ပိုက္ေခြး အေနအထားက လြတ္ေအာင္ ႀကံေဆာင္ႏိုင္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ေနရေၾကာင္းပါ။
ၿငိမ္းခ်မ္းေအး
ႏိုဝင္ဘာ ၃၊ ၂၀၁၆
(ဆက္သြယ္ရန္ႏွင့္ ျပန္လည္ ေဝဖန္ရန္ - nyeinchanaye81@gmail.com)
မွတ္ခ်က္ -- ယခု ေဆာင္းပါးကို “ပညာေရး အေရးႀကီးသည္” အမည္ျဖင့္ ပညာပေဒသာ ဂ်ာနယ္ အတြဲ (၅) အမွတ္ (၄၄) တြင္ ပံုႏွိ္ပ္ေဖာ္ျပခဲ့ၿပီး ျဖစ္သည္။
The Ladies News
http://www.theladiesnewsjournal.com/…/tue-2016-11-08-1…/4137

No comments: